Chùa Lương (Chùa Trăm Gian), Hải Hậu, Nam Định

11:46 | 10/02/2018

Chùa Lương còn gọi là chùa Trăm Gian, tên chữ là Phúc Lâm Tự, được xây dựng vào đời vua Lê Hồng Thuận (1509-1515) tại xã Hải Anh, huyện Hải Hậu. Vào cuối thể kỷ XV, đầu thế kỷ XVI, khi công việc quai đê lấn biển đạt được nhiều kết quả, bốn ông tổ cùng dòng họ của mình mới dồn sức chăm lo đời sống tinh thần, cho xây đền, chùa, bắc cầu, mở chợ... Chùa Lương ban đầu là một ngôi chùa nhỏ, qua nhiều lần trùng tu được mở rộng. Hàng chữ ghi trên thượng lương “Dương Hoà nguyên niên” (1635), bia khắc Chính Hoà năm thứ 3 (1682), bia Chính Hoà năm thứ 5 (1684) đã cho biết rõ công việc tu sửa chùa, dựng hai dãy hành lang Đông - Tây, làm đồ thờ tự bằng đá. Các tấm bia thời Vĩnh Thịnh, Vĩnh Khánh, Cảnh Thịnh nói đến việc xây dựng thượng điện, tiền đường, tam quan, tạc tượng Tam thế. Sang đến thế kỷ XIX và đầu thế kỷ XX, chùa tiếp tục được sửa chữa, có lần trùng tu lớn, đổi cả hướng chùa quay ra phía Nam.

Ngôi chùa hiện nay gồm 100 gian, mang phong cách kiến trúc dân tộc của nhiều thời đại, nhưng đậm nét nhất vẫn là phong cách của thế kỷ XVII và XVIII. Trước chùa là hồ nước, rộng hàng mẫu, cùng với nhiều cây cổ thụ làm cho chùa càng thêm thâm u. Khu vực chính của chùa có 49 gian, gồm: Tiền đường, Tam bảo, gác chuông, hậu đường và hai dãy hành lang Đông Tây, được liên kết lại theo lối giao mái. Vật liệu xây tường được dùng là gạch Bát Tràng vuông 30x30cm, mái lợp ngói ta. Nổi bật hơn cả là tiền đường năm gian vẫn còn giữ nguyên phong cách kiến trúc thời Hậu Lê. Công trình không phát triển theo trục dọc (chiều cao) mà mở rộng theo trục ngang (chiều rộng), nên có dáng thấp với mái cong mềm mại.

Ngoài ra chùa Lương còn có nhà tổ, tăng phòng, nhà kho, nhà bếp... gồm 49 gian lớn nhỏ. Phía Bắc chùa có một vườn tháp với hàng chục tháp mộ. Chùa Lương có kiến trúc đẹp, phần điêu khắc lại rất đặc sắc, càng làm cho ngôi chùa có một giá trị nghệ thuật cao. Trong chùa có khá nhiều câu đối, tượng Phật. Có những tượng Phật lớn như tượng A Di Đà, Bồ Tát, Bát vị Kim Cương, Hộ Pháp... Đặc biệt có ba pho tượng Tam Thánh, tượng ông tổ khai sáng. Hai dãy hành lang Đông Tây lưu giữ một khối lượng lớn văn bia có giá trị nhiều mặt với hơn 40 bia.